فاطمه عليها السلام زنى است كه در اوج مظلوميت و با وجود مصائب فراوان ، خصوصاً مصيبت از دست دادن پيامبر صلى الله عليه و آله و در شرائط بسيار حسّاس كه بشر عادى حتّى قادر بر تكلّم معمولى نيست ، در حضور حكّام و بزرگان قوم آنچنان خطبه‌اى « 1 » ايراد مىكند كه خردمندان از درك آن عاجزند كه چگونه يك زن در چنين موقعيّتى بتواند اين‌گونه مستدل و محكم سخن گويد ، آن هم مطالبى بسيار مهمّ و مربوط به توحيد و نبوّت و امامت و نيز سرزنش كسانى كه به حكم راحت طلبى و زندگى آرام ، وظيفه الهى خود را ترك و در برابر ظلم ديگران سكوت نموده‌اند . آرى ، بايد اعتراف نماييم كه مع الأسف بعد از گذشت يكهزار و

--> ( 1 ) . منابع آن در ص 19 پاورقى 2 بيان شد .